The King and the monkey

एकस्मिन् नगरे कश्चन राजा अासित्। तस्य भवने कश्चन वनरः अपि अासीत्

Once there was a king in a city. In his palace there was a monkey.

सः वानरःमहाराजस्य अतीव प्रियः अभवत्। 

The king was very fond of the monkey

अतः तस्य वानरस्य राजभवने सर्वत्र गन्तुं अनुमतिः आसीत्

therefore the monkey was given permission to go anywhere in the palace.

सः वानरः प्रतिदिनं राजभवनं गत्वा स्वेच्छयाम उद्याने क्रीडित्वा सुखम् अवसत्। एकदा राजा निद्रायाम् आसीत्।। 

The monkey used to freely go to the palace, play there and lived there happily. Once the king was sleeping

तदा वानरः एकं व्यजनं गृहित्वा वीजनं कर्तुम् आरभथ। अत्रान्तरे एका माक्षिक महाराजस्य वक्षस्थले उपाविशत्। 

The monkey took a fan started fanning the king. Then a fly came and sat on the king's chest

तां मक्षिकं दृष्ट्वा कुपितः वानरः व्यजनेन तां दूरीकर्तुं प्रयत्नम् अकरोत्। परन्तु सा मक्षिका ततः दुरं न अगच्छत्। 

On seeing the fly, the monkey tried to shoot it away using the fan. But still the fly did not go away

तदा अतिव कुपितः स्वभावेन मूर्खः च वानरः तां मक्षिकां हन्तुम् एकं तीक्षणं खड्गं गृहीत्वा वेगेन ताडयितुं यत्नम् अकरोत्। 

Then the angry monkey who was by nature stupid, took a sharp sword and started beating with it

वानरस्य चेब्टां दृष्टा सा मक्षिका झटिति उड्डयनं कृत्वा दूरम् अगच्छत्। खड्गप्रहरः तु महाराजस्य वक्षस्थले अपतत्। तेन सः महाराजः तत्रैव व्रणितः अभवत्। 

Seeing the action of the monkey, the fly flew away quickly. The hit of the aword fell upon the king and he was serius injurred

Read More

Krishna Stealing Butter

नवनीतचोरः श्रीकृष्णः

 Krishna Stealing Butter.

श्रीकृष्णः बालकः। तस्य नवनीतं बहु प्रियम् । गोपस्त्री घटे नवनीतं स्थापितवती । अनन्तरं सा बहिः गतवती । कृष्णः बलरामः अन्ये बालकाः च तत्र गत्वा नवनीतं खादितवन्तः । गोपस्त्री आगत्य पश्यति । घटे नवनीतं न आसीत् । अग्रिमदिने सा नवनीतं घटे स्थापितवती । घटं रज्जुना उपरि लम्बितवती । अनन्तरं सा बहिः गतवती । सर्वे बालकाः तत्र गत्वा पश्यन्ति । घटः उपरि आसीत् । कृष्णः एकम् उपायं चिन्तितवान् । तदा बलरामः अधः स्थितवान् । बलरामस्य उपरि श्रीकृष्णः स्थितवान् । एवं कृष्णः घटं प्राप्य नवनीतं बलरामाय दत्तवान् । बलरामः नवनीतं मित्राय दत्तवान् । एवं सर्वे नवनीतं खादितवन्तः । गोपस्त्री आगत्य पश्यति । घटे पुनः नवनीतं न आसीत् ।

अग्रिमदिने सा नवनीतं घटे पुनः स्थापितवती । घटं रज्जुना उपरि पुनः लम्बितवती । तत्र रज्जुमूले एकां घण्टां स्थापितवती । अनन्तरं सा बहिः गतवती । बालकाः च तत्र गत्वा पश्यन्ति । घटः उपरि आसीत् । तत्र घण्टा अपि आसीत् । कृष्णः घण्टाम् उक्तवान् "हे घण्टे शब्दं मा करोतु" इति । ईश्वरस्य आज्ञा इति घण्टा किञ्चित् अपि शब्दं न कृतवती । पुनः बलरामः अधः स्थितवान् । बलरामस्य उपरि श्रीकृष्णः । कृष्णः घटं प्राप्य नवनीतं बलरामाय दत्तवान् । बलरामः नवनीतं मित्राय दत्तवान् । सर्वे नवनीतं खादितवन्तः । अन्ते कृष्णः नवनीतं खादितवान् । तदा घण्टा उच्चैः शब्दं कृतवती । तत् श्रुत्वा कृष्णः क्रुद्धः घण्टां पृष्टवान् "हे घण्टे, किमर्थं मम खादनसमये शब्दं कृतवती?" इति । तदा घण्टा उक्तवती "हे कृष्ण, एषः मम कुलधर्मः । यदा ईश्वरस्य नैवेद्यं भवति तदा घण्टाशब्दः भवति । भवान् तु जगदीश्वरः । अतः भवतः खादनसमये अहं शब्दं कृतवती" इति ।

English Translation

Sreekrishna is a boy. His most favorite thing is butter. Cowherdess (Gopika) kept butter in a pot. Then she went out. Krishna, Balarama and other boys went there and ate butter. She returns and looks. There was no butter in the pot. Next day she put the butter in the pot. She tied the pot with a rope and hung it high up. After that she went out. All the boys went there and looked. Pot was at high level. Krishna thought of an idea. Then Balarama stood on the floor. On top of Balarama Sreekrishna stood. Thus Krishna reached the pot and gave the butter to Balarama. Balarama gave the butter to a friend. Like this, everybody ate the butter. Cowherdess comes back and looks. There was no butter in the pot again.

Next day, she kept butter in the pot again. She tied the pot with a rope and hung up at a high level again. At the base of the rope, she put one bell. After that she went out. Boys went there and looked. Pot was at a high level.There was a bell also. Krishna said to the bell "Hey bell, do not make sound". "This is God's order" so, the bell did not make any sound. Again Balarama stood at the bottom. On top of Balarama stood Sreekrishna. Krishna reached the pot and gave the butter to Balarama. Balarama gave the butter to a friend. All of them ate the butter. At the end, Krishna ate the butter. Then the bell made a loud sound. Hearing that, angry Krishna asked the bell "Hey bell, why did you make the sound during my eating time?". Then the bell said "Hey Krishna, this is the nature of my family. Whenever an offering is made to God, then the bell rings. You are the God of the universe. So, during your eating time, I made the sound".

Story Stolen  from " Samskruta Bharathi "

Read More

The lion and Rabbit

एकस्मिन् अरण्ये एकः सिंह अभवत्। 

सः सर्वेभ्यः मृगेभ्यः शक्तिशाली आसित्। 

Once, in a forest there lived a lion, he was stronger than all the other animals.

सः प्रतिदिनं स्वस्य स्थानात् षहिः अागत्य अन्यान् मृगान्। अमारयत्। तस्मात् सिंहात् सर्वे मृगाः भीताः असन्। 

From his place he came out and killed other animal everyday. All the animals were scared of that lion

तस्मात् सर्वे तं सिंहं दृष्ट्वा भोः किमर्थम् अस्मान् सर्वान् मारयति। 

भवतः आआहारार्थं वयं प्रतिदिनम् एकम् मृगम् अस्मत् प्रेषयामः इति अवदन्। 

So, all the animals saw the lion and said ' o lion! Why are you killing all of us, for your food, everyday, we will send one animal from us.

एकस्मिन् दिने शशकस्य पर्यायः आसीत्। 

सः चतुरः शशकः विलम्बेन अगच्छत्। 

One day, it was the turn of the hare

The clever hare went very late.

तस्मात् सिंहः अतिव कुपितः अपृच्छत् रे मूढ शशक किमर्थं त्वं पिलम्बेन आगच्छः इति

Therefore, the lion was extremely angry and asked, ' o foolish hare, why have you come so late?'

शशकः उत्तरम् अयच्छत् भोः सिंह आगमनमार्गे एकस्मात् कूपात् भवतस्यदृशः अन्यः सिंहः मां ग्रहीतुम् आगतः। 

तस्मात् सिंहात् आत्मानं रक्षयित्वा अहम् अागतः। 

The hare replied, o lion, on the way of my path, a lion who look like you, came out of a well to catch me. I saved my self from that lion and came here.

तस्मात् कारणात् एव विलम्बेन अागच्छम् इति। 

तच्छ्रुत्वा कुपितः सिंहः कः अयं मदपेक्षया बलवान् सिंहः? मह्यं प्रदर्शय। 

तम् अहं मारयित्वा अनन्तरं त्वं खादयिष्यामि इति अवदत्। 

For the reason only i have come late, on hearing this the angry lion said ' who is this lion stronger than me?, show him to me, after killing him, i will eat you.

शशकः गुहयाः सिंहः गत्वा कूपं प्रदर्शितवान्। 

अत्रैव सः सिंहः अस्ति अन्तः पश्यतु इति। 

सिंहः कूपस्य अन्तः स्वस्य प्रतिबिम्बं दृष्ट्वा तदेव अन्यः सिंहः इति अचिन्तयत्। 

The hare went out of the den and showed the well. 'Here live that lion, you see inside',he said. After seeing his own reflection in the well, the lion tought it was another lion.

तं हन्तुं कूपस्य अन्तः अपतत्। मरणं च प्राप्नोत्। 

ततःचतुरः शशकः सुखेन अन्यृगैः सह जीवनम् अकरोत्। 

To kill him he fell inside the well and died. There after the clever hare lived happily with the other animals.

Read More

वृद्धः व्यघ्रः (The old tiger)

वृद्धः व्यघ्रः

The old tiger

पुर एकस्मिन् वने एकः व्यघ्रः अवसत्। 

Once, in a forest, there lived a tiger. 

सः अत्यन्तं वृद्धः अभवत्। 

He was very old

अतः एव सः मृगयां कर्तुं न शक्तः अभवत्। 

Therefore, he was unable to hunt

सः व्यघ्रः भोजनाय उपायम् अचिन्तवत्। 

The tiger thought of plan to get something to eat

ततः सः व्यघ्रः नदीतिरे अतिष्टत्।

The tiger stood on the banks of a river. 

तत्र मार्गे अकस्मात् एकः पथिकः अागच्छत्। 

In that way, by accident a traveler came by. 

व्यघ्रः तं अाहूय भोः पाथिक: अत्र आगच्छ। 

The tiger called him and said, oh traveler! Come here. 

मम हस्तात् सुवर्णकङ्कणं भवान् स्वकरोतु इति अवदत्।

Take this golden bracelet from my hand. 

पथिकः तु भवान् मां वञ्चयति वा न वा इति कथं जानामि?

The traveler reply how do i know whether you will cheat me? 

 अतः मम मास्तु भवतः कङ्कणम् इति व्याघ्रं अवदत्।

Therefore, i don't want your bracelet

ततः व्याघ्रः अवदत् भोः भीतिं मा प्राप्रोतु। 

The tiger said don't be affraid i ạ verry old

एकदा अहम् अतीव दुष्टः वहून् मृगान् मारितवान्। 

At one time, i have killed many animals

किन्तु एकस्य साधोः उपदेशात् इदनीं मम पापस्य 

प्रायश्चित्तम् इव दानकार्यं करोमि इति।

But now I want to atone for my sins, by charity by the advise of saint

अपि च अहं वृद्धः अस्मि। 

Also, i am old

 भवन्तं मारयितुं न शक्नोमि खलु! इति।

I am unable to kill you, indeed! 

व्याध्रस्य वचनं विश्वस्य पथिकः कङ्कणं स्वीकर्तुं समीपम् अगच्छत्

Trusting the tiger's word, the traveler approach the tiger

तं व्याध्रः अमारयत्। 

and the tiger killed him

Read More

Sanskrit Central - Video Lesson 1

 Kosakata

नमो नमः = halo

सर्वेषां स्वागतम् = selamat datang semuanya

मम नाम = nama saya

भवतः नाम = nama kamu (laki-laki)

किम् = apa / kata tanya 

भवत्याः नाम = nama kamu (perempuan)

उत्तिष्टतु = berdirilah

पृच्छतु = bertanyalah

Read More

Tata Bahasa Sanskerta: Kata Kerja Kelas 1

 

Akar kata kerja kelas 1 yang tergolong ringan dengan penultima vokal अ

Rumus yang digunakan

AKK + a + ato

contoh

वद् digunakan वद + अ = वद

Akar akar kata kerja kelas 1 yang tergolong ringan dengan penultima selain vokal अ, Rumus AKK di-guna-kan + a +ato

चित् digunakan चेत् + अ = चेत (memikirkan)

बुध् digunakan बोध + अ = बोध (mengetahui)

रुः digunakan रोः + अ = रोह (tumbuh)

वृष् digunakan वर्ष् + अ = वर्ष (timbul)

कृष् digunakan कर्ष् + अ = कर्ष (menarik)

वृत् digunakan वर्त् + अ = वर्त (berada)

Akar kata kerja kelas 1 yang tergolong ringan maupun berat yang berakhiran dengan vokal

Dalam membentuk pangkal presentnya mula mula akar kata kerjanya harus digunakan kemudian ditambah dengan vokal अ pembentuk pangkal present suara गुण, guna yg didapat yaitu berupa vokal ए, ओ dan अर् setelah bergabung dengan अ pembentuk pangkal present berubah menjadi अय, अव, अर. Rumus AKK digunakan + अ + ato

contoh

सृ digunakan सर + अ = सर (merayap)

स्मृ digunakan स्मर् + अ = स्मर (mengingat)

जि digunakan जे + अ = जय (menang)

नी digunakan ने + अ = नय (memimpin)

द्रु digunakan द्रो + अ = द्रव (berlari)

भू digunakan भो + अ = भव (menjadi)

स्रू digunakan स्रो + अ = स्रव (mengalir)

शि digunakan शे + अ = शय (berbaring)

Read More

Tata Bahasa Sanskerta : Saṁdhi

 

संधि saṁdhi

saṁdhi adalah peraturan untuk menggabungkan dua buah bunyi atau lebih yang terjadi dalam suatu kata atau antar kata

saṁdhi dibagi menjadi 3 jenis

1.saṁdhi swara

2.saṁdhi visarga

3.saṁdhi vyañjana

1. Saṁdhi swara

1a. Swara अ (ᬅ) atau आ (ᬆ)pada akhir kata bila di saṁdhi kan dengan vokal अ (ᬅ) atau आ (ᬆ) pada awal kata berikutnya, maka bentuk saṁdhinya menjadi swara आ (ᬆ)

Contoh: 

महा + आकाश = महाकाश

(ᬫᬳᬵ) + (ᬆᬓᬵᬰ) = (ᬫᬳᬵᬓᬵᬰ)

राम + अयण = रामायण

(ᬭᬵᬫ)+ (ᬅᬬᬦ) = (ᬭᬵᬫᬵᬬᬦ)

1b. Swara अ (ᬅ)atau आ (ᬆ)pada akhir kata bila di saṁdhi kan dengan vokal इ (ᬇ)atau ई(ᬈ) pada awal kata berikutnya, maka bentuk saṁdhinya menjadi swara ए (ᬏ)

Contoh

नर + इन्द्र = नरेन्द्र

(ᬦᬭ) + (ᬇᬦ᭄ᬤ᭄ᬭ) = (ᬦᬭᬾᬦ᭄ᬤ᭄ᬭ)

महा +इश्वर = महेश्वर

(ᬫᬳᬵ) + (ᬇᬰ᭄ᬯᬭ) = (ᬫᬳᬾᬰ᭄ᬯᬭ)

1c. Swara अ (ᬅ) atau आ (ᬆ) pada akhir kata bila di saṁdhi kan dengan vokal उ (ᬉ) atau ऊ (ᬊ) pada awal kata berikutnya, maka bentuk saṁdhinya menjadi swara अो (ᬑ)

Contoh

वृक + उदर = वृकोदर

(ᬯᬺᬓ) (ᬉᬤᬭ) (ᬯᬺᬓᭀᬤᬭ)

महा + उत्तम = महोत्तम

(ᬫᬳᬵ) + (ᬉᬢ᭄ᬢᬫ) = (ᬫᬳᭀᬢ᭄ᬢᬫ)

Read More